2 0 Ι ο υ λ ί ο υ ώ ρ α 5. 3 0

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος – συγγραφέας

V.   2 0  Ι ο υ λ ί ο υ   ώ ρ α  5. 3 0  

Σάββατο πρωί.

Ήλιος χρυσός στεφανώνει τις κορυφές.

Τα παιδιά κοιμούνται ακόμη

και χαίρονται όνειρα παιδικά χαρούμενα.

Αλλά, βόμβος σκληρός τσακίζει την....

Τι και γιατί γιορτάζουμε στον Άη Δημήτρη την παραμονή της 17ης Μαΐου

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος – συγγραφέας

Τώρα και αρκετά χρόνια έχει καθιερωθεί, ανεπίσημα, να γίνεται στο γραφικό εξωκκλήσι του Άη Δημήτρη μια εκδήλωση, την παραμονή του εορτασμού της 17ης  Μαΐου (λειτουργία, ομιλία, διάφορες εκδηλώσεις). Σχετικά γράφω στο βιβλίο μου «Σαν Παραμύθι 2» (σ. 44): « Τα τελευταία χρόνια γίνεται στο ξωκκλήσι του Αη Δημήτρη, κοντά στην περιοχή «Λεύκο¨μια εκδήλωση και τιμάται η μνήμη των αδελφών Παπαγεωργάκη, αλλά και η ανάμνηση του γεγονότος της μύησής τους στη Φιλ. Εταιρεία. Γίνεται στον Άη Δημήτρη, αφού ο χώρος της παλιάς καλύβας (στο Λεύκο) έχει αλλάξει εντελώς μορφή και η....

ΔΙΑΚΗΡΥΞΙΣ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΕΩΣ ( Α΄ Εθνοσυνέλευση)

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης

Απόγονοι του σοφού και φιλανθρώπου Έθνους των Ελλήνων, σύγχρονοι των νυν πεφωτισμένων και ευνομουμένων λαών της Ευρώπης, και θεαταί των καλών, τα οποία ούτοι υπό την αδιάρρηκτον των νόμων Αιγίδα απολαμβάνουσιν, ήτο αδύνατον πλέον να υποφέρωμεν μέχρις αναλγησίας και ευηθείας την σκληράν του Οθωμανικού κράτους μάστιγα, ήτις ήδη τέσσαρας περίπου αιώνας επάταζε τας κεφαλάς ημών, και αντί του λόγου την θέλησιν ως νόμον γνωρίζουσα, διώκει και διέττατε τα πάντα δεσποτικώς και αυτογνωμόνως. Μετά μακράν δουλείαν ηναγκάσθημεν....

Η διαχρονική αξία των Γραμμάτων

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος – συγγραφέας

Ασφαλώς, η γραφή, αποτέλεσε έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες δημιουργίας και ανάπτυξης του πολιτισμού. Και, ακόμη περισσότερο, η τυπογραφία, αξιοποιώντας τη γραφή, πολλαπλασίασε τη σημασία του εντύπου και ειδικά του βιβλίου που, ολοένα και ευκολότερα, έφτανε πλέον ως τα χέρια του φτωχού λαού.

  Στη νεότερη ελληνική ιστορία έχει καθιερωθεί να γιορτάζονται τα «Γράμματα», τα σχολεία, τα βιβλία, συνακόλουθα οι επιστήμες, την ημέρα των Τριών Ιεραρχών, αφού οι φωτισμένοι αυτοί Ιεράρχες της Ορθοδοξίας, έδωσαν, παράλληλα με την εκκλησιαστική τους δραστηριότητα, ανάλογη σημασία στις σπουδές, στις επιστήμες, στη γνώση.

  Συχνά, ως δάσκαλος επί πολλά χρόνια, ιδιαίτερα την ημέρα των....

Ο Νίκος Καζαντζάκης με τον Άγγελο Σικελιανό στο Άγιο Όρος

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης,  συντ. δάσκαλος - συγγραφέας

(από το “ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟΝ ΓΚΡΕΚΟ» , κεφ. «Ο ΦΊΛΟΣ ΜΟΥ Ο ΠΟΙΗΤΉΣ», Άγιον Όρος»)

… Μα μια μέρα έλαμψε φως. Τη μέρα αυτή στην Κηφισιά συναντήθηκα μ’ έναν νέο της ηλικίας μου, που χωρίς διακοπή αγάπησα και τίμησα κι ήταν από τους λίγους που η παρουσία του μου ήταν πιο ευχάριστη από την απουσία του. Ήταν πολύ ωραίος, και το ΄ξερε· ήταν μεγάλος λυρικός ποιητής, και το ΄ξερε· είχε γράψει ένα μεγάλο τραγούδι θαμαστό· ποιητική ατμόσφαιρα, στίχος, γλώσσα, αρμονία μαγική, δε χόρταινα να το διαβάζω και να το χαίρουμαι. Ήταν ο ποιητής ετούτος από το....

1 Δεκεμβρίου 1913: Ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης,  συντ. δάσκαλος - συγγραφέας

Συμπληρώνονται σήμερα, 1 Δεκεμβρίου 2025, 112 χρόνια από την ημέρα της επίσημης ένωσης της Κρήτης με την Ελλάδα, που έγινε την 1η Δεκεμβρίου 1913. Ήταν η ημέρα που, στο φρούριο Φιρκά των Χανίων, ενώπιον του τότε βασιλιά Κωνσταντίνου και του πρωθυπουργού Ελ. Βενιζέλου, δυο γέροντες αγωνιστές των αγώνων της Κρήτης για ελευθερία, ύψωσαν την ελληνική σημαία και η μητέρα Ελλάδα δέχθηκε στην αγκαλιά της τη μονάκριβη κόρη της, την Κρήτη!

  Είχαν προηγηθεί αγώνες επί αγώνων και αίμα πολύ, και....

2 Νοεμβρίου 1912: Τα ελευθέρια της Χαλκιδικής

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης,  συντ. δάσκαλος - συγγραφέας

Ιστορικό: Μετά τη νικηφόρα έκβαση της μάχης των Γιαννιτσών (19-20 Οκτωβρίου 1912), όπου ο Τούρκος αρχιστράτηγος και πασάς της Θεσσαλονίκης  είχε αντιτάξει την τελευταία, προ της Θεσσαλονίκης άμυνα, ο Ταξίν πασάς ,όπως ήταν φυσικό, δεν είχε άλλη γραμμή άμυνας παρά την ίδια την πόλη. Κάλεσε λοιπόν όλα τα εκτός Θεσσαλονίκης ένοπλα τουρκικά τμήματα, για να ενισχύσουν την οργανούμενη άμυνα της πόλης. Αυτό ήταν το τελευταίο διακύβευμα των Τούρκων. Η παρουσία Τούρκων ενόπλων στην επαρχία δεν είχε πλέον νόημα και....

Δυο ποιητές μας στο μέτωπο του 1940-41

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης,  συντ. δάσκαλος - συγγραφέας

Δυο σπουδαίοι ποιητές μας, που έζησαν τον πόλεμο του 40-41 στην πρώτη γραμμή, γράφουν, μεταξύ των άλλων, τις εμπειρίες τους:

Πρωτόκολλο παράδοσης Θεσσαλονίκης

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης,  συντ. δάσκαλος - συγγραφέας

Στις 26 Οκτωβρίου 1912, ο Ταξίν Πασάς, αρχιστράτηγος του τουρκικού στρατού, αποφασίζει να μην φέρει ένοπλη αντίσταση και να μην υπερασπιστεί τη Θεσσαλονίκη, οπότε ειδοποιείται ο Αρχιστράτηγος Κωνσταντίνος ότι είναι έτοιμος να του παραδώσει την πόλη. Η συνάντηση του Τούρκου αρχιστρατήγου και των εκπροσώπων του Κωνσταντίνου γίνεται στον σιδηροδρομικό σταθμό του Τοπτσίν {Γέφυρα), αργά το βράδυ της 26ης Οκτωβρίου 1912, ημέρας του εορτασμού του Πολιούχου και προστάτη της Θεσσαλονίκης Αγίου Δημητρίου. Σε συντομία, το Πρωτόκολλο αυτό έχει ως εξής ( όπως το περιλαμβάνει ο στρατηγός Ι. Αλεξάκης στο δίτομο έργο του ΠΟΛΕΜΙΚΑΙ ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ … και εγώ σε δύο σχετικά βιβλία μου):

Μακεδονικός Αγώνας

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης,  συντ. δάσκαλος - συγγραφέας

Ο Μακεδονικός Αγώνας ήταν μια από τις σημαντικότερες σελίδες της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Έλαβε χώρα στη Μακεδονία, κυρίως από το 1903 ως το 1908. Αιτία του Μακεδονικού Αγώνα ήταν  η άμεση απειλή να χαθεί αυτός ο χώρος για την Ελλάδα και να περιέλθει στη Βουλγαρία, η οποία είχε εξαπολύσει στο μακεδονικό χώρο μια άνευ προηγουμένου πολυμέτωπη επίθεση σε βάρος του ελληνικού στοιχείου. Στην επίθεση αυτή οι Βούλγαροι, με ειρηνικά μέσα αρχικά, αλλά στη συνέχεια με ολοένα αυξανόμενη βία, επιχειρούσαν....

Βιβλίο Μαρίας Ευθυμίου « ΡΙΖΕΣ ΚΑΙ ΘΕΜΕΛΙΑ» τελευταίο απόσπασμα

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος

Παρέθεσα ως τώρα έξι συνολικά αποσπάσματα από το εξαιρετικό βιβλίο της επ. καθηγήτριας ιστορίας του ΕΚΠΑ κ. Μαρίας Ευθυμίου, «ΡΙΖΕΣ ΚΑΙ ΘΕΜΕΛΙΑ», ωστόσο θα επικαλεστώ την ανοχή σας για ένα ακόμη -τελευταίο – απόσπασμα, κυρίως επειδή σ’ αυτό δίνει μια αισιόδοξη ματιά σχετικά με το παρόν και το μέλλον της Ελλάδας. Διαβάστε το:

Έργα προόδου στην νεότερη Ελλάδα

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος

Η Μαρία Ευθυμίου, μετά τις «χαράδρες της ελληνικής ιστορίας των τελευταίων 200 χρόνων» που επιλέξαμε στο προηγούμενο απόσπασμα,  και απαντώντας στην ερώτηση:  «Εκείνους τους  καιρούς, που ήταν πραγματικά ταραγμένοι, τι συνέβαινε από πλευράς προόδου και ανάπτυξης στη χώρα;», απαντά:

 

 «Την ίδια εποχή, στο δεύτερο μισό του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα, αρχίζει στην Ελλάδα η ροή των μεγάλων αναπτυξιακών έργων, που θα συνεχιστούν, σε διάφορα στάδια, μέχρι τις ημέρες μας, με απτά και ουσιαστικά αποτελέσματα, παρ’ όλα τα....

Οι «χαράδρες» της Ελλάδας

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος

Απαντώντας στην ερώτηση του δημοσιογράφου (Μ. Προβατά): Ποιες θεωρείτε πως ήταν οι «χαράδρες», που καλό θα ήταν να τις είχαμε αποφύγεςι ως έθνος», η ιστορικός Μαρία Ευθυμίου απαντά:

«Μέσα στα βαριά της χώρας μας είναι αναμφισβήτητα οι εμφύλιες συγκρούσεις και οι διχασμοί, καθώς και οι κρατικές χρεοκοπίες που συνέβησαν το 1827, το 1843, το 1893, το 1942-43 και το 2010, με ό,τι αυτό σημαίνει για τη ζωή των ανθρώπων και την ισχύ και το κύρος της χώρας.

  Οι περίοδοι που έκοψαν κυριολεκτικά το κλαδί πάνω στο οποίο καθόμασταν,  κατά τη γνώμη μου, ήταν:

Ελληνικά βιβλία στα χρόνια της Τουρκοκρατίας

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος

Απαντώντας στην ερώτηση «Η ελληνική εκπαίδευση εκείνων των χρόνων τι είδους ελληνικά βιβλία είχε;», η ιστορικός Μαρία Ευθυμίου απαντά:

Το ελληνικό βιβλίο είχε ευρεία παραγωγή κατά τους αιώνες της Τουρκοκρατίας. Περισσότεροι από πέντε χιλιάδες  είναι οι τίτλοι των ελληνικών βιβλίων που τυπώθηκαν μέσα σε περίπου 350 χρόνια, από το 1480 έως το 1820, για να βρουν το δρόμο τους στον ελληνικό κόσμο εντός και εκτός Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Τα βιβλία αυτά αρχικά....

Εκπαίδευση και σχολεία στα χρόνια της Τουρκοκρατίας

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος

(Απαντώντας σε ερώτηση για την εκπαίδευση και τα σχολεία στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, η ιστορικός Μαρία Ευθυμίου απαντά (βιβλίο ΡΙΖΕΣ ΚΑΙ ΘΕΜΕΛΙΑ)

  Κατά τα χρόνια της Τουρκοκρατίας οι Οθωμανοί ούτε απαγόρευσαν ούτε ενίσχυσαν την παιδεία των «απίστων» υπηκόων τους. Δεν ασχολήθηκαν καθόλου με αυτήν γιατί θεωρούσαν ότι δεν τους αφορούσε. Τούτο γιατί οι ίδιοι, ως Μουσουλμάνοι, έβλεπαν τη δικιά τους εκπαίδευση συνδεδεμένη αποκλειστικά με τη θρησκεία, με αποτέλεσμα να περνά μέσα από τους μεντρεσέδες τους, δηλαδή τα σχολεία εκμάθησης του Ιερού Νόμου του Ισλάμ. Σε αυτά, ο κάθε Μουσουλμάνος όφειλε να πάρει τουλάχιστον τη θρησκευτικά απαραίτητη στοιχειώδη παιδεία, ωστόσο υπήρχαν....

6 Αυγούστου. 1945 – 6 Αυγούστου 2025

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος

Συμπληρώθηκαν προχθές 80 χρόνια από τις 6 Αυγούστου 1945, όταν στη Χιροσίμα της Ιαπωνίας, ένα αμερικάνικο Β- 29 έριξε την πρώτη ατομική βόμβα στην ιστορία του επί της γης ανθρώπου. Τρεις μέρες αργότερα, στις 9 Αυγούστου, ένα όμοιο αεροπλάνο έριξε στην επίσης ιαπωνική πόλη Ναγκασάκι μια όμοια ατομική βόμβα,

  Οι βόμβες αυτές προκάλεσαν πάνω από 200,000 θύματα και ισοπέδωσαν τις ακμαίες αυτές πόλεις, αποδείχνοντας πως ο άνθρωπος πια είχε στα χέρια του ένα όπλο βιβλικών καταστροφών, ικανό να εξαφανίζει από προσώπου γης πολιτείες και νησιά ολόκληρα. Η σκληρή Ιαπωνία, που συνέχιζε τον πόλεμο κοντά 6 μήνες από το τέλος του στην Ευρώπη, αναγκάστηκε σε....

Πώς τα καταφέρνει ο Τραμπ…

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος
Πολύ χαρούμενη ήταν η δική μας Ούρσουλα που ο πλανητάρχης Τραμπ έβαλε μόνο 15% δασμούς στα ευρωπαϊκά προϊόντα. Απειλούσε 30 και 50%, κι έτσι το 15% θεωρήθηκε και …επιτυχία! Είναι σα να σου λέει «θα σου ρίξω δυο και τρεις» και τελικά σου ρίχνει μια, και λες κι ευχαριστώ. Όσο για τα αμέτρητα δισεκατομμύρια επί πλέον αγορές σε ενέργεια και εξοπλιστικά, αυτό είναι   κερασάκι στην τούρτα…

  Να του λέμε κι ευχαριστώ!!!

 

Πολιτισμική υπεροχή του Ελληνικού στοιχείου στη Βαλκανική κατά τον 18ο και 19ο αιώνα

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος

Επίσης από το βιβλίο της ιστορικού  Μαρίας Ευθυμίου  ΡΙΖΕΣ ΚΑΙ ΘΕΜΕΛΙΑ, και απαντώντας στην ερώτηση του δημοσιογράφου Μάκη Προβατά «αν υπήρχε συνείδηση της πολιτισμικής υπεροχής  του ελληνικού στοιχείου στη Βαλκανική του 18ου και 19ου αιώνα», η ιστορικός απαντά:

  Υπήρχε, και διαφαίνεται καθαρά σε αλλόγλωσσα κείμενα του 18ου αιώνα, όπως.

π.χ. στην περίφημη Σλαβοβουλγαρική Ιστορία περί των βουλγαρικών λαών, βασιλέων και αγίων, που συνέγραψε στα βουλγαρικά το 1752 ο βουλγαρικής καταγωγής Αγιορείτης μοναχός της Μονής Χιλανδαρίου Παϊσιος (όχι ο άγιος Παϊσιος), προκειμένου να ενισχύσει το....

2 0 Ι ο υ λ ί ο υ ώ ρ α 5. 3 0

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος – συγγραφέας

V.   2 0  Ι ο υ λ ί ο υ   ώ ρ α  5. 3 0  

Σάββατο πρωί.

Ήλιος χρυσός στεφανώνει τις κορυφές.

Τα παιδιά κοιμούνται ακόμη

και χαίρονται όνειρα παιδικά χαρούμενα.

Αλλά, βόμβος σκληρός τσακίζει την....

Σημαντικές λεπτομέρειες από την Ελληνική Ιστορία

Γράφει ο Γιώργος Ι. Ζωγραφάκης, συντ. δάσκαλος

(Πολλά μπορεί να σημειώσει κανείς διαβάζοντας το βιβλίο της γνωστής ιστορικού Μαρίας Ευθυμίου ΡΙΖΕΣ ΚΑΙ ΘΕΜΕΛΙΑ. Μιλώντας για τη «ναυτοσύνη», όπως ονομάζει  την επί αιώνες χρήση της θάλασσας από τους ‘Ελληνες ως μέσο εξάπλωσης ανά την Μεσόγειο και τον Εύξεινο και απαντώντας σε ερώτηση του γνωστού δημοσιογράφου Μάκη Προβατά, αν οι Έλληνες «βγήκαν» και έξω από τις θάλασσες αυτές, απαντά):

« Οι αρχαίοι Έλληνες υπήρξαν και πρωτοπόροι εξερευνητές. Στον 7ο π. Χ. αιώνα, γνωρίζουμε πως....